Dr Agnieszka Gajewicz-Skrętna z Uniwersytetu Gdańskiego we współpracy z naukowcami z japońskiego National Institute for Environmental Studies podjęła się opracowania nowych komputerowych metod szacowania przekrojowego (read-across) wspierających proces oceny ryzyka chemicznego.

10 września br. amerykańska Agencja Ochrony Środowiska (EPA) ogłosiła decyzję o znacznym ograniczeniu do 2025 r. oraz całkowitym zakończeniu do 2035 r. prowadzenia i finansowania badań laboratoryjnych z wykorzystaniem ssaków. U podstaw tej decyzji leży obserwowany w ostatnich latach postęp naukowy oraz towarzyszący mu rozwój nowych procedur oceny bezpieczeństwa chemicznego, które stanowią alternatywę w stosunku do czasochłonnych, drogich i etycznie wątpliwych badań z wykorzystaniem zwierząt laboratoryjnych. Wśród metod znajdujących coraz szersze zastosowanie w procesie oceny bezpieczeństwa chemicznego i/lub na etapie projektowania nowych związków chemicznych wymieniane są metody komputerowe, w tym metody read-across.

Nadrzędnym celem projektu badawczego o numerze 2016/23/D/NZ7/03973 finansowanym ze środków Narodowego Centrum Nauki jest opracowanie nowych metod (algorytmów) read-across. Będą one wspierać proces oceny ryzyka chemicznego poprzez wyznaczenie brakujących danych toksykologicznych lub właściwości fizykochemicznych dla eksperymentalnie nieprzebadanych związków chemicznych. Ponadto w oparciu o opracowane modele read-across możliwe będzie zdefiniowanie cech strukturalnych badanych związków odpowiedzialnych za ich zachowanie i toksyczność w środowisku, co w konsekwencji pozwoli na lepsze zrozumienie mechanizmów toksycznego działania tych związków.- mówi kierownik projektu dr Agnieszka Gajewicz-Skrętna.

W ramach projektu opracowane zostaną również nowe metody tzw. międzygatunkowej ekstrapolacji (ang. interspecies read-across).

Metody tzw. międzygatunkowej ekstrapolacji umożliwiać będą wyznaczenie toksyczności danego związku chemicznego w stosunku do organizmu będącego na wyższym poziomie troficznym (np. ryby) na podstawie eksperymentalnie wyznaczonych danych wobec organizmu, który znajduje się na niższym poziomie troficznym (np. bezkręgowce).- wyjaśnia kierownik.

Kluczowym elementem projektu będzie zdefiniowanie wytycznych dotyczących sposobu przeprowadzania walidacji (tj. oceny wiarygodności) modeli read-across.

Ocena jakości oraz oszacowanie niepewności wyznaczonych przez modele read-across wartości danych toksykologicznych, stanowią jeden z najważniejszych etapów całego procesu modelowania komputerowego.- uzupełnia dr Gajewicz-Skrętna.

                                                                                                        Joanna Laskowska

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Wpisz komentarz!
Wprowadź swoje imię

*