dr hab. Elżbieta Gumienna-Kontecka prof. UWr
dr hab. Elżbieta Gumienna-Kontecka prof. UWr

Rozmawialiśmy z dr hab. Elżbietą Gumienna – Kontecką prof. UWr  na temat projektu pt.; „Chirooptical, optical and magnetic probes for protein sensing based on cage metal complexes” – Chiralooptyczne, optyczne i magnetyczne sondy dla białek oparte na kompleksach klatkowych

Projekt CLATHOPROBES jest poświęcony opracowaniu nowatorskich, wydajnych sond molekularnych dla wykrywania i badań strukturalnych biomolekuł, zbudowanych w oparciu o związki kompleksowe o specyficznej, tzw. klatkowej strukturze, wyjaśnia dr hab. Gumienna – Kontecka.

Jak można zdefiniować biomolekuły?

Biomolekuły, biocząsteczki, czy inaczej cząsteczki biologiczne to związki chemiczne syntezowane przez organizmy żywe i biorące udział w procesach biologicznych.  Należą do nich zarówno związki o niskiej masie cząsteczkowej (aminokwasy, hormony, neuroprzekaźniki czy produkty metabolizmu) jak i te duże, jak białka czy kwasy nukleinowe. W zależności od budowy mogą one pełnić określone funkcje w układach biologicznych (np. komórkach, tkankach, czy organizmach).

Jak można scharakteryzować sondy molekularne?

Są to związki chemiczne, które posiadają zdolność specyficznego rozpoznawania innych substancji, np. poprzez wiązanie się sondy molekularnej z określoną biomolekułą w bardzo wyjątkowy sposób dla danej pary.

Nazywamy je najczęściej oddziaływaniami gość – gospodarz.

Najważniejsze pożądane cechy sond molekularnych to wysoka czułość, duża selektywność, specyficzność oddziaływania, łatwa i szybka detekcja, brak toksyczności.

Czym są kompleksy klatkowe?

To związki koordynacyjne, w których jon metalu umieszczony w makrocyklicznej klatce, a ta może być „dekorowana” różnymi grupami funkcyjnymi, które pozwalają na zmianę jej właściwości i zwiększają potencjał do rozpoznawania elementów powierzchni biomolekuł.

Na czym będzie polegał projekt i badania?

W projekcie chcemy wykorzystać kompleksy klatkowe do rozpoznawania białek. Stawiamy na chemię supramolekularną, czyli wielu słabych oddziaływań (wodorowych, elektrostatycznych, czy Van der Waalsa). Dany kompleks może się wbudować w określoną wnękę w białku, lub może oddziaływać z jego powierzchnią. Różnorodność oddziaływań zapewniają „dekoracje” w strukturze klatki. Interakcje pomiędzy dużymi obszarami powierzchni białka – gospodarza, a wieloma grupami funkcyjnymi klatki – gościa mogą zapewnić swoistość rozpoznawania.

Niezwykle istotna przy tym projekcie jest współpraca z partnerami

W celu realizacji zadań projektu stworzono zespół naukowy z czerech instytucji akademickich i dwóch partnerów przemysłowych. Oprócz Uniwersytetu Wrocławskiego, wśród partnerów mamy zespoły badawcze z Niemiec, Ukrainy, Rumunii, Austrii oraz Rosji. Uczestnicy, jako eksperci w swojej dziedzinie, wnoszą do projektu bardzo różnorodną, specyficzną i uzupełniającą się wiedzę. Wspólne wysiłki uczestników tego projektu zapewnią m.in. transfer wiedzy pomiędzy naukowcami z rożnych dziedzin, szkolenie młodych naukowców, wzmocnienie działalności badawczej, nowe możliwości długoterminowej współpracy pomiędzy partnerami, czy w końcu zrozumienie wyzwań i problemów nauki.

Dziękujemy za rozmowę i życzymy powodzenia!

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Wpisz komentarz!
Wprowadź swoje imię

*