Pani dr Marta Olszewska została Laureatem 5. Edycji PNIR

0
111

Niepłodność jest tematem trudnym dla osób dotkniętych tą przypadłością. Często to temat tabu, nieporuszany wśród członków najbliższej rodziny. Światowa Organizacja Zdrowia definiuje niepłodność jako chorobę społeczną, która wraz z postępem cywilizacyjnym nasila się, zwłaszcza w męskiej części społeczeństwa. Najnowsze ogólnoświatowe dane sugerują, że ok. 10-18% par w wieku rozrodczym ma problem z zajściem w ciążę, z czego udział męskiej strony to 40-60%. O tym, jak radzić sobie z tym problemem, rozmawiamy z dr Martą Olszewską z Instytutu Genetyki Człowieka PAN w Poznaniu, badającą metylację DNA plemników niepłodnych mężczyzn ze zdiagnozowaną oligozoospermią (NCN 2015/17/D/NZ5/03442).

– Oligozoospermia oznacza obniżoną ilość plemników w nasieniu – tłumaczy dr Olszewska. – Mówiąc o genezie niepłodności, możemy wskazać różne grupy przyczyn. W przypadku męskiej niepłodności czynnik genetyczny stanowi 10-15% przyczyn. Kolejny poziom to czynniki epigenetyczne. Są to dodatkowe zmiany niezależne od tego, co jest zapisane w sekwencji DNA – i to właśnie te zmiany stanowią istotę badań prowadzonych przez dr Olszewską. Są one czułe na zmiany środowiskowe, w tym na: temperaturę (laptop na kolanach ogrzewa mosznę, co negatywnie wpływa na produkcję plemników), czynniki chemiczne i toksyczne oraz wynikające z nieodpowiedniej diety (w tym sposób odżywiania przyszłych rodziców) i używek. Mimo wiedzy obejmującej ok. 2000 genów zw. z męską płodnością u człowieka, blisko 25-30% przypadków niepłodności pozostaje niewyjaśniona. Coraz więcej danych literaturowych wskazuje, że być może czynniki epigenetyczne pełnią ważniejszą rolę, niż można było dotychczas przypuszczać. – Szukamy zmian na innym poziomie, które mogą dać nam odpowiedź jaka była przyczyna niepłodności u danego pacjenta lub dla danej grupy pacjentów.

Pracuję w Zakładzie Biologii Rozrodu i Komórek Macierzystych od 17 lat. Badania te to duże wyzwanie, możliwość zaspokojenia własnej ciekawości oraz chęć znalezienia przyczyn i udzielenia pomocy pacjentom dotkniętym tą chorobą. –  Ważnym aspektem w tym temacie jest budowa odpowiedniej świadomości wśród społeczeństwa. Niepłodność to nic innego jak choroba, której nie ma powinna się wstydzić żadna dotknięta nią osoba. Ludzie nadal nie chcą rozmawiać, nawet wewnątrz własnej rodziny. Dzięki pracy i zaangażowaniu takich naukowców jak dr Olszewska, udaje się nie tylko tworzyć nowe metody leczenia niepłodności, ale także budować świadomość w społeczeństwie, że niepłodność to nie to samo co bezpłodność i może dotknąć każdego z nas.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here