Na polskim rynku innowacji materiałowych trwa rewolucja, a jej efektem jest opracowanie nowoczesnej technologii płyt o wysokiej impedancji ogniowej
W czym tkwi przełomowość tego rozwiązania i jak może ono wpłynąć na gospodarkę?
Projekt „Płyta o wysokiej impedancji ogniowej” realizowany przez Łukasiewicz-Warszawski Instytut Technologiczny to polska odpowiedź na globalne potrzeby w zakresie bezpieczeństwa pożarowego w tunelach, budynkach wysokościowych, przemyśle zbrojeniowym, a także w kontekście elektromobilności. W skład zespołu naukowego, który pracuje nad tym innowacyjnym materiałem, wchodzą m.in. dr inż. Artur Miros, mgr inż. Marek Zawalski, mgr Arkadiusz Nawrot oraz mgr inż. Jacek E. Szymański – kierownik projektu. Dzięki ich zaangażowaniu udało się opracować rozwiązanie, które nie tylko konkuruje z zagranicznymi technologiami, ale także znacznie je przewyższa pod względem efektywności kosztowej i ekologicznej.
– Naszym celem było opracowanie materiału, który nie tylko spełni najwyższe standardy bezpieczeństwa, ale jednocześnie będzie ekonomicznie dostępny dla szerokiego rynku – mówi Szymański. W przeciwieństwie do innych dostępnych na rynku rozwiązań, koszt produkcji płyty jest kilkukrotnie niższy. Ta znacząca różnica ma kluczowe znaczenie dla dużych inwestycji infrastrukturalnych – w przypadku kilometra tunelu, gdzie potrzeba około 30 000 m² płyt, oszczędności liczone są w milionach.
Proces produkcji oparty na surowcach naturalnych i minimalnej emisji CO₂ sprawia, że jest to rozwiązanie przyjazne środowisku, co stanowi dodatkowy atut w dobie rosnących wymagań w zakresie zrównoważonego rozwoju. Technologia opracowana w Polsce opiera się na unikalnej mieszance składników, które pochodzą wyłącznie z surowców dostępnych na terenie Unii Europejskiej. Dzięki temu proces produkcji nie jest uzależniony od dostaw z krajów spoza UE, co zwiększa stabilność łańcucha dostaw i minimalizuje ślad węglowy związany z transportem. Ponadto, dzięki zastosowaniu nowoczesnych metod obróbki i optymalizacji procesu wytwarzania, udało się zmniejszyć zużycie energii i surowców, co czyni ten materiał jeszcze bardziej ekologicznym i ekonomicznym.
Płyty opracowane przez polski Instytut muszą spełniać rygorystyczne normy, przechodząc aż kilkadziesiąt testów certyfikacyjnych. Szczególnym wyzwaniem było uzyskanie odporności na krzywą pożaru RWS, czyli symulację warunków panujących w tunelu, w którym eksploduje ciężarówka z paliwem.
– Testy pokazały, że nasza płyta skutecznie zabezpiecza konstrukcję przed ekstremalnymi temperaturami, zachowując swoje właściwości nawet w najbardziej wymagających warunkach – podkreśla Szymański.
Nowoczesne płyty ogniowe mogą znaleźć zastosowanie również w garażach podziemnych, gdzie coraz częściej ogranicza się możliwość wjazdu pojazdów elektrycznych. Przyczyną jest zagrożenie związane z pożarami baterii, które są trudne do ugaszenia i osiągają wysokie temperatury. Badania przeprowadzone w Instytucie potwierdzają, że produkt nie tylko spełnia, ale w wielu aspektach przewyższa międzynarodowe standardy dla materiałów ognioodpornych W warunkach, gdzie temperatura sięga nawet 1200°C, polska płyta zapewnia ochronę nośności konstrukcji przez 4 godziny.
Oprócz tuneli i budynków wysokościowych, płyty mogą być wykorzystane w celach militarnych m.in. do budowy bunkrów czy drzwi przeciwpożarowych, z uwagi na ich wyjątkową odporność na ogień i wysokie temperatury. Prowadzone są również badania nad zastosowaniem płyt w ochronie przed eksplozjami. Ze względu na ich wysoką trwałość i niską nasiąkliwość, mogą być stosowane w miejscach o ekstremalnych warunkach pogodowych, takich jak platformy wiertnicze, infrastruktura portowa czy instalacje przemysłowe narażone na intensywne działanie czynników atmosferycznych.
Obecnie trwają finalne prace nad zgłoszeniem patentowym oraz procesem certyfikacyjnym. Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, technologia może wejść na rynek już pod koniec 2025 roku. Równocześnie prowadzone są rozmowy z potencjalnymi inwestorami oraz poszukiwane są lokalizacje do budowy pierwszej fabryki. Zainteresowanie tym rozwiązaniem wykazują także zagraniczne podmioty, w tym fundusze inwestycyjne, co może otworzyć drzwi do ekspansji na rynki międzynarodowe.
Polska technologia płyt ogniowych jest dowodem na to, że rodzime innowacje mogą skutecznie konkurować na globalnym rynku.
– Chcemy, aby nasza technologia stała się standardem w branży, zapewniając bezpieczeństwo i oszczędności dla inwestorów na całym świecie – podsumowuje Szymański.
Wprowadzenie tego rozwiązania do masowej produkcji i zastosowanie w kluczowych inwestycjach infrastrukturalnych może znacząco wpłynąć na bezpieczeństwo i oszczędności w wielu sektorach. Dodatkowym atutem jest fakt, że ich produkcja może wspierać rozwój lokalnego przemysłu oraz zapewnić nowe miejsca pracy w sektorze zaawansowanych technologii budowlanych. W obliczu dynamicznie zmieniającego się rynku innowacyjnych materiałów konstrukcyjnych, Polska ma szansę stać się kluczowym graczem w tej branży. Eksperci podkreślają, że wykorzystanie tej technologii może również przyczynić się do zmniejszenia kosztów eksploatacyjnych budynków oraz poprawy efektywności energetycznej, co ma kluczowe znaczenie w kontekście rosnących cen energii i zmian w regulacjach środowiskowych.
